De juiste houding tijdens een presentatie

Presenteren is veel meer dan alleen een goed verhaal vertellen. Je houding speelt een grote rol in hoe je overkomt op je publiek. Het bepaalt of mensen je vertrouwen, of ze je verhaal serieus nemen en of ze makkelijk met je mee kunnen gaan in wat je vertelt.

Bij een “goede houding” denken veel mensen vooral aan hoe je staat: rechtop en niet in elkaar gezakt. Maar een goede houding tijdens een presentatie gaat veel verder dan alleen je lichaamshouding.

Het is een combinatie van hoe je staat, hoe je beweegt, hoe je kijkt, hoe je je handen gebruikt en zelfs hoe je stem klinkt. Al deze elementen samen bepalen hoe je overkomt.

In dit artikel lees je wat een goede houding is en hoe je die kunt gebruiken om sterker en zelfverzekerder te presenteren.

Waarom je houding tijdens een presentatie zoveel invloed heeft

Je publiek ziet je al voordat je iets zegt. In die eerste seconden wordt er onbewust al een indruk gevormd. Sta je stevig en rustig, dan kom je al snel zelfverzekerd over. Sta je juist wat onzeker, met een gesloten houding of veel onrust, dan voelt je publiek dat ook. Je houding beïnvloedt dus niet alleen hoe je eruitziet, maar ook hoe je verhaal wordt ontvangen. Het is een belangrijk onderdeel van je hele boodschap.

Wat is een goede houding tijdens een presentatie?

Een goede houding bestaat uit verschillende onderdelen die je allemaal goed onder de knie mag hebben. In de tips hieronder lees je hoe dit in de praktijk werkt. Zo kun je met de juiste houding een sterke presentatie geven.

Tip 1: houd een goede fysieke houding aan

Neem plaats in het midden voor je publiek. Zo sta je letterlijk in het middelpunt van de belangstelling. Als je dit niet doet, kan het lijken alsof je niet met iedereen evenveel contact maakt, maar alleen met de mensen aan één kant van de zaal.

Ook als je presentatiesoftware gebruikt, is het de bedoeling dat jij in het midden voor je publiek staat. Niet aan de zijkant, wat vaak gebeurt wanneer slides op een scherm worden getoond. Als je aan de zijkant gaat staan, cijfer je jezelf weg. Je geeft dan onbewust het signaal dat de slides belangrijker zijn dan jij en je verhaal.

Natuurlijk wil je niet dat de beamer op jou projecteert. Dat ziet er niet goed uit. Zet daarom een paar stappen opzij zodat dat niet gebeurt. Je staat dan niet precies in het midden, maar wel zo dicht mogelijk erbij. Je kunt er ook voor kiezen om het scherm af en toe even uit te zetten.

Tip 2: sta zelfverzekerd

Ga staan op de plek waar je je presentatie geeft, met je voeten stevig op de grond. Zorg dat je rechtop staat, met je schouders naar achteren, je borst iets naar voren en je hoofd recht. Dit laat zien dat je zelfverzekerd bent en vertrouwen hebt in je boodschap.

Tip 3: houd een open houding aan

Zorg voor een open houding. Dat betekent dat je je armen niet kruist en gesloten lichaamstaal vermijdt. Ontspan je schouders. Laat je armen losjes naast je lichaam hangen. Je handen zijn ontspannen en geen vuisten. Ga ook niet aan je kleding friemelen.

Zorg dat je knieën niet op slot staan en dat je gewicht licht op de bal van je voeten rust. Zo sta je ontspannen en ben je gericht op je publiek. Je kunt tijdens het spreken rustig van het ene been op het andere leunen. Dat maakt je houding natuurlijker en helpt je publiek om beter naar je te luisteren.

Tip 4: maak contact met je publiek

Niet alleen hoe je staat is belangrijk, maar ook hoe je kijkt. Kijk rond of mensen klaar zijn om naar je te luisteren. Kijk daarbij echt bewust de ruimte in en beweeg je hoofd mee met je blik.

Zie je mensen praten? Laat je blik even op hen rusten totdat ze stil zijn. Herhaal dit totdat iedereen aandachtig kijkt. Zijn mensen met hun telefoon bezig? Blijf rustig kijken totdat je hun aandacht hebt. Wacht even tot het stil is en begin dan pas met spreken.

Tijdens je presentatie laat je je blik van links naar rechts over het publiek gaan. Zo maak je contact en houd je dat contact vast. Het laat zien dat je oprecht bent en interesse hebt in je publiek. Mensen voelen zich daardoor gezien.

Tip 5: beweeg je handen op een rustige manier

Ruimte innemen is belangrijk tijdens een presentatie, maar dat betekent niet dat je veel moet rondlopen. Ga niet constant over het podium bewegen, zeker niet bij korte presentaties of kleine groepen. Dat maakt je onrustig. Blijf liever op één plek. Dat geeft rust en maakt je verhaal sterker. Een stap naar voren of achteren is prima, maar overdrijf het niet.

Ondersteun wat je zegt met rustige gebaren. Ga dit niet instuderen, want dat oogt onnatuurlijk. Zie voor je wat je vertelt en laat je handen dat ondersteunen. Goede gebaren komen dan vanzelf. Dit houdt je publiek betrokken en helpt om je verhaal duidelijk te maken.

Tip 6: zet je stem goed in

Je stem is een belangrijk hulpmiddel. Door te variëren in volume, tempo en toonhoogte maak je je verhaal boeiender en duidelijker. Spreek harder als iets krachtig is en zachter als iets klein of rustig is. Versnel je tempo bij snelle gebeurtenissen en spreek langzamer bij belangrijke punten. Las ook pauzes in. Dat zorgt voor spanning en helpt je publiek om je verhaal beter te volgen. Door te variëren in toon en ritme geef je je presentatie meer gevoel. Je kunt dit oefenen door bijvoorbeeld hardop verhalen of sprookjes voor te lezen.

De 7-38-55 regel

De 7-38-55 regel van Albert Mehrabian laat zien hoe belangrijk de samenhang is tussen wat je zegt, hoe je het zegt en hoe je erbij staat. Mehrabian was hoogleraar psychologie aan de UCLA Universiteit in Los Angeles.

In 1971 onderzocht hij hoe mensen reageren op verbale en non-verbale boodschappen. Hij ontdekte dat mensen vooral kijken naar gezichtsuitdrukking en lichaamstaal als die niet overeenkomen met wat iemand zegt.

De verdeling is als volgt:

• 55% visueel (lichaamstaal, houding, gebaren)
• 38% vocaal (stem, toon, volume, intonatie)
• 7% verbaal (woorden)

In de praktijk betekent dit bijvoorbeeld: 

• Als je “welkom” zegt maar er nors uitziet, geloven mensen je lichaamstaal.
• Zeg je “wij zijn winnaars” maar sta je er slap bij, dan komt je boodschap niet sterk over.
• Zeg je “je kunt me vertrouwen” maar kijk je weg, dan wek je juist wantrouwen.
• En vertel je over iets positiefs, maar klopt je houding of stem niet, dan twijfelt je publiek.

De juiste houding en lichaamstaal tijdens presenteren

Je houding is nooit los te zien van je lichaamstaal. Samen bepalen ze hoe krachtig je presentatie overkomt. Een goede houding zorgt voor rust, maar je lichaamstaal laat zien wat je voelt en hoe je in je verhaal zit. Als die twee in balans zijn, komt je presentatie natuurlijk en overtuigend over.

Wanneer je gespannen bent, zie je dat vaak terug in kleine dingen: onrustige bewegingen, weinig oogcontact of een gesloten houding. Dat is normaal, maar het beïnvloedt wel hoe je publiek je ervaart.

Wil je dit in de praktijk leren toepassen en sterker leren presenteren, ook als je spanning voelt? In de training spreken in het openbaar van Spreek.nl leer je stap voor stap hoe je houding, lichaamstaal en stemgebruik samenkomen, zodat je natuurlijker en met meer overtuiging voor een groep staat.

Wil je eerst even sparren of deze training bij je past? Bel gerust vrijblijvend: 0182 612345

Veelgestelde vragen

Wat is de juiste houding tijdens een presentatie?
De juiste houding is een ontspannen en open houding waarbij je stevig staat, oogcontact maakt en je lichaam rustig gebruikt om je verhaal te ondersteunen.

Wat is een open houding bij presenteren?
Een open houding betekent dat je je lichaam niet afsluit van je publiek. Je staat rechtop, met open schouders en zonder je armen te kruisen.

Waarom is lichaamstaal belangrijk tijdens een presentatie?
Lichaamstaal bepaalt voor een groot deel hoe je overkomt. Mensen letten onbewust sterk op houding, beweging en uitstraling.

Hoe sta je zelfverzekerd voor een groep?
Door stevig te staan, rustig te ademen, je schouders te ontspannen en contact te maken met je publiek.

Wat moet je doen met je handen tijdens een presentatie?
Gebruik je handen rustig en ondersteunend. Laat ze meebewegen met je verhaal, maar voorkom onrustige of snelle bewegingen.

Hoe verbeter je je houding tijdens presenteren?
Door je bewust te worden van je lichaam, te oefenen met rust en te focussen op contact met je publiek in plaats van op “perfect staan”.